
Εκτός από τα γνωστά λαϊκά τραγούδια υπήρξαν και σύγχρονες μουσικές δημιουργίες, που διαμορφώθηκαν μέσα στο πλαίσιο της αστικής κοινωνίας. Τα περισσότερα από αυτά τα τραγούδια ήταν ανωνύμου δημιουργού. Ωστόσο, κάποια είχαν επώνυμο συνθέτη και στιχουργό και ξεχώριζαν για την μελωδία τους, η οποία ήταν φανερά επηρεασμένη από την εκκλησιαστική βυζαντινή μουσική. Ας μην ξεχνάμε ότι τα Κοτύωρα επανδρώθηκαν κοντά στα τέλη του 19ου αιώνα με σπουδαίους ιεροψάλτες, οι οποίοι με τις γνώσεις και την σπουδαία τους προσωπικότητα επηρέασαν αισθητά τη μουσική κουλτούρα της κοινωνίας και συνέβαλαν στη διαμόρφωση μιας νέας μουσικής παράδοσης (Άκογλου,1964).
Ο Τσιαμούλης (2014) στο «Αριθμητικό Τροπικό Σύστημα της Ελληνικής Μουσικής» αναφέρει ενδεικτικά για τα αστικά τραγούδια:
«Οι κυριότεροι λόγοι που διαμορφώνουν την αστική μουσική εμπίπτουν στον συνωστισμό διαφόρων εθνοφυλετικών ομάδων σε πόλεις – λιμάνια που αλληλοεπηρεάστηκαν από τον περιβάλλοντα μουσικό χώρο και στο γεγονός ότι στο αστικό περιβάλλον η μουσική εφαρμόστηκε από επαγγελματίες μουσικούς που αναδιαμόρφωσαν τις ντόπιες παραδόσεις, παράγοντας νέα εξελιγμένα είδη, Αντίθετα, στην επαρχία, δύσκολα εισχώρησαν νέες κουλτούρες και τη μουσική εκτελούσαν ερασιτέχνες, που έπαιζαν το πατροπαράδοτο ρεπερτόριο».
Η καθημερινότητα στα Κοτύωρα και ο συνολικός τρόπος ζωής φαίνεται ότι ευνόησε στη δημιουργία των νέων τραγουδιών. Πολλά από τα νεότερα τραγούδια δημιουργήθηκαν στο Τσάμπασιν και στα υπόλοιπα παραθεριστικά θέρετρα εγγύς των Κοτυώρων, όπου συναθροίζονταν οι ντόπιοι είτε για διακοπές, είτε με αφορμή διάφορες θρησκευτικές πανηγύρεις όπως αυτές του Προφήτη Ηλία, του Αγίου Παντελεήμονα, της Μεταμορφώσεως, της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, της Αγίας Σοφίας κ.α. Σε όλες τις περιπτώσεις μετά τον Όρθρο και τη Θεία Λειτουργία, ακολουθούσε μεγάλο γλέντι όλη την ημέρα με τραγούδια και χορούς. Ένα από τα πιο γνωστά τραγούδια μέχρι τις μέρες μας είναι το «Εκάεν και το Τσάμπασιν», το αποτελεί μια σύγχρονη δημιουργία εκείνης της εποχής. Αν και δε γνωρίζουμε το δημιουργό του, εικάζεται ότι δημιουργήθηκε το 1913 εξαιτίας της μεγάλης και καταστροφικής πυρκαγιάς που ξέσπασε στο Τσάμπασιν και τα γύρω χωριά (Λαμψίδης, 1977).
*Το συγκεκριμένο απόσπασμα προέρχεται από τη διπλωματική εργασία του Γιάννη Μιχαηλίδη «Ξένε, Ξενίτα! ούλ’ εσέν πάντα θ’ αροθυμούμε»: Η μουσική παράδοση των Κοτυώρων μέσα από τις Συλλογές του Ξενοφώντος Άκογλου και συγκριτική ανάλυση επιλεγμένων τραγουδιών», η οποία εκπονήθηκε στο πλαίσιο του ΠΜΣ: «Εθνομουσικολογία και Πολιτισμική Ανθρωπολογία» του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του ΕΚΠΑ.